Voor Marian de Haan, directeur van De Zevensprong in Houten, betekent duurzaamheid beter omgaan met zowel de aarde als met elkaar. "Daarom zijn we ook met het project Eco-schools gestart. Het mooie van Eco-schools vind ik dat de duurzame ontwikkeling echt vanuit de kinderen komt. Omdat we een daltonschool zijn, is dat extra belangrijk voor ons."

De kick-off van het wereldwijde keurmerk was op 10 januari, vertelt Marian. "Onze leerlingenraad is verantwoordelijk voor de ecoscans die uitgevoerd moeten worden voor het project. De raad bestaat uit zes leerlingen, twee uit groep 6, groep 7 en groep 8. Elk jaar kunnen leerlingen uit groep 6 zich verkiesbaar stellen. Zo blijft er aan de ene kant basiskennis in de raad, maar wordt die ook jaarlijks opgefrist met nieuwe leden. De verkiezing is een hele belevenis: met pamfletten, verkiezingsbeloftes over schonere toiletten, meer schoolreisjes of een basketbalveld."

'Onze leerlingenraad kreeg Eco-schools als taak'

Hoewel een nieuw speelplein buiten hun circle of influence valt, is de leerlingenraad volgens Marian een groot succes. "De leerlingenraad geeft aan het begin van het schooljaar voorlichting in alle klassen over wie ze zijn en wat ze voor iedereen kunnen betekenen. Vervolgens stoppen kinderen uit de hele school briefjes in de ideeënbus. Zeker in de eerste maand komen er gigantisch veel briefjes binnen. Heel veel kinderen willen bijvoorbeeld kluisjes."

Ecoscans
Eco-schools draait om tien thema's: afval en grondstoffen, communicatie, energie, gebouw en omgeving, gezondheid en hygiëne, groen, mobiliteit, veiligheid en burgerschap, voeding en water. Door middel van ecoscans krijgt het ecoteam, in dit geval de leerlingenraad, inzicht in hoe de school op bovengenoemde thema's scoort, en waar er ruimte voor verbetering is.  

'De leerlingen onderzoeken of we wel echt gerecycled papier gebruiken'

Op De Zevensprong is inmiddels de ecoscan voor zes van de tien thema's uitgevoerd. "De ecoscans zijn goed te doen voor kinderen. Soms moeten ze echt wel even op onderzoek uit, maar ze komen er altijd uit. Zo hebben ze bijvoorbeeld onze meterstanden gevonden, zochten ze uit of we wel echt gerecycled papier gebruiken en telden ze de prullenbakken in de klassen."

Afval in de klas
"Al bij de eerste scan, over afval, was ik blij over hoe het ging. De kinderen moesten minstens één en maximaal vijf punten toekennen aan elke stelling. De eerste stelling was: 'alle kinderen in de klas nemen drinken mee in bekers en eten in bakjes'. Na het tienuurtje kwamen ze verontwaardigd terug: 'nee, bijna niemand heeft een beker of een bakje bij zich. Alle leerlingen hebben pakjes en zakjes en koeken in plastic, wat erg is dat eigenlijk!'"

"Het grappige is dat ze eerst nog heel enthousiast waren over het aantal prullenbakken. Ze telden er twee in elk klaslokaal en waren daar positief over, omdat je dan nooit ver hoeft te lopen met je afval. Maar nu zagen ze dat in een heel ander daglicht: ze schrokken ervan hoe vol al die prullenbakken zitten na de pauze. En waar ze eerst nog enthousiast waren over het gescheiden afval, bedachten ze na deze confrontatie: we moeten ervoor zorgen dat er mínder afval is."

'Ze schrokken ervan hoe vol de prullenbakken zitten'

Prioriteiten
De leerlingen bepalen zelf welke thema's prioriteit hebben en hoe het actieplan eruitziet en Marian vindt het geweldig om hen te begeleiden. "Ik ben heel benieuwd welke punten we gaan aanpakken," geeft ze aan. "Eerst kwamen ze naar me toe: 'Juf, het gaat heel slecht met de bijen in de wereld en die zijn heel belangrijk, dus we willen bijenkasten en zonnebloemvelden. Maar door die scan worden ze gedwongen om kleiner te kijken."

Behalve een eco-school, is De Zevensprong ook een kanjerschool. "Sociale duurzaamheid is belangrijk voor ons. Als je goed in je vel zit, kom je ook tot leren. Wekelijks geven we kanjerlessen, maar we hebben het elke dag over dat soort vragen: hoe ga je met elkaar om? Hoe lees je emoties bij een ander?"

Wat vinden jullie?
"Het is belangrijk dat ze weten en voelen dat iedereen er mag zijn, en dat we elkaar respecteren zoals we zijn. Dat moet je dan ook terugzien in gedrag. Natuurlijk gaat het weleens mis, en dat is niet erg. Iedereen mag fouten maken, als je maar in gesprek blijft met elkaar. We blijven met de leerlingen in gesprek: hoe richten we ons daltononderwijs in? Hoe zien jullie dat?"

'Hoe ziet daltononderwijs er volgens júllie uit?'

Eén van de uitkomsten van die gesprekken is dat de leerlingen meer met hun talenten willen doen. "Groep 7 en 8 organiseerden een heuse talentenmiddag: Zevensprong Got Talent. Ze regelden alles zelf: van posters tot een jury, en van de inrichting van de gang tot een goed doel. Iedereen die kwam kijken moest namelijk €1,50 betalen voor de show, koffie en taart. Dat smaakte naar meer!"

Hoge kosten
Marian vindt het jammer dat aan veel duurzame oplossingen een prijskaartje hangt. "We zijn vaak op zoek naar een mooie oplossing die niet superveel geld kost. Over een poosje wordt ons pand gerenoveerd, en het liefst maken we het hele pand dan duurzaam: met zonnepanelen, duurzame energie, opgeknapte meubels. Maar we kunnen dat lang niet allemaal betalen."

Soms pakt duurzaamheid echter heel mooi uit. "Laatst waren er door een storm veel bomen omgewaaid," vertelt Marian. "Een boomchirurg gaat tafeltjes met wieltjes maken van die omgevallen bomen. Die komen her en der in de hal te staan, als een soort mini-overlegplekjes."

Op de foto: het moment van de ondertekening van de intentieverklaring van Eco-schools, met onder meer wethouder Herman Geerdes.

In opdracht van BuitenWijs, een expertcentrum voor natuur- en duurzaamheidsonderwijs voor de basisscholen in de gemeenten Houten, Nieuwegein, IJsselstein en Lopik, zochten we uit hoe scholen in deze gemeenten het begrip duurzaamheid invullen.

 
Er is duidelijk vraag naar duurzame professionals bij werkgevers, van Unilever tot de bakker om de hoek. Nu het aanbod nog. Daar dragen wij aan bij.
 

Over ons

ToekomstBehendig.nl is een van de projecten van Groene Generatie, het Groene Brein en Studenten voor Morgen. Wij stimuleren duurzame ontwikkeling door middel van campagnes, onderzoek en slimme producten.

Lees meer...